Sunucu, Bilgisayar ve Telefon Veri Kurtarma
Silinen, kaybolan veya erişilemeyen veriler çoğu zaman depolama alanında iz bırakmaya devam eder. Uzman Anadolu Kriminal olarak sunucu, bilgisayar ve cep telefonlarında yaşanan veri kayıplarını adli bilişim yöntemleriyle inceliyor, mümkün olan durumlarda verileri kurtarıyoruz.
Çalışmalarımızda öncelik yalnızca dosyalara yeniden ulaşmak değildir. Orijinal veriye zarar vermeden, dijital izleri koruyarak ve gerektiğinde adli süreçlerde kullanılabilecek şekilde kayıt altına alarak hareket ederiz.
Sunucu Veri Kurtarma
Sunucularda yaşanan veri kaybı, bir kurumun tüm operasyonunu durdurabilir. Muhasebe kayıtları, müşteri veritabanları, e posta arşivleri ve ortak dosyalar tek bir arızayla erişilemez hale gelebilir.
Sunucu veri kurtarma kapsamında RAID 0, RAID 1, RAID 5, RAID 6 ve RAID 10 yapılarında disk arızaları, bozulan RAID yapılandırmaları, NAS cihazları, sanal sunucu ortamları, bozulan veritabanı dosyaları ve fidye yazılımı saldırılarından etkilenen sistemler teknik olarak değerlendirilir.
Sunucu yapılarında birden fazla disk birlikte çalıştığı için yanlış müdahale, diskler arasındaki düzeni kalıcı olarak bozabilir. Bu nedenle arıza fark edildiğinde sisteme yeniden kurulum, onarım veya yeniden yapılandırma işlemi yapılmadan teknik değerlendirme istenmesi önemlidir. İnceleme, disklerin birebir kopyaları üzerinden yürütülür ve orijinal diskler üzerinde işlem yapılmaz.
Fidye yazılımı ve siber saldırı kaynaklı vakalarda veri kurtarma çalışmasının yanında saldırının izleri de incelenebilir ve talep halinde teknik rapor hazırlanabilir.
Bilgisayar Veri Kurtarma
Masaüstü ve dizüstü bilgisayarlarda kullanılan HDD, SSD, M.2 ve NVMe diskler ile harici diskler, USB bellekler ve hafıza kartları bu kapsamda değerlendirilir.
Yanlışlıkla silinen veya formatlanan dosyalar, bozulan disk bölümleri, açılmayan işletim sistemleri, tanınmayan diskler ile darbe, sıvı teması veya elektrik dalgalanması sonrası oluşan arızalar incelenebilecek durumlar arasındadır.
Hard disklerde mekanik veya elektronik arıza şüphesi varsa cihazın tekrar tekrar çalıştırılması mevcut veriye kalıcı zarar verebilir. SSD’lerde ise TRIM gibi teknolojiler nedeniyle silinen verinin kurtarılma imkanı her vakada aynı değildir. Her iki durumda da cihazın kullanımına ara verilip en kısa sürede teknik değerlendirme yapılması kurtarma ihtimalini doğrudan etkiler.
Telefon Veri Kurtarma
Cep telefonları bugün fotoğraf arşivimizin, yazışmalarımızın ve iş kayıtlarımızın merkezidir. Android ve iOS cihazlarda silinen veya erişilemeyen fotoğraf, video, rehber, SMS, arama kaydı, mesajlaşma uygulaması verileri ve diğer dijital kayıtlar adli bilişim yöntemleriyle incelenebilir.
Ekranı kırılan, sıvı temas eden, açılmayan, güncelleme sonrası çalışmayan veya içeriği yanlışlıkla silinen cihazlar bu kapsamda değerlendirilir.
Telefonlarda kurtarma imkanını cihazın modeli, işletim sistemi sürümü, şifreleme yapısı ve verinin silinmesinden sonra cihazın kullanılıp kullanılmadığı belirler. Bu nedenle sonuç, cihaz üzerindeki teknik inceleme tamamlanmadan kesinleştirilemez.
Silinen Veriler Her Zaman Geri Getirilebilir mi?
Hayır. Bir dosyanın silinmesi, verinin depolama alanından hemen kaybolduğu anlamına gelmez. Ancak silinen alanın üzerine yeni veri yazılmışsa, cihaz fiziksel olarak ağır hasar görmüşse veya güçlü şifreleme kullanılıyorsa kurtarma ihtimali azalır. Bu yüzden sonuç hakkında kesin bilgi ancak teknik inceleme sonrasında verilebilir.
Veri Kaybı Yaşadığınızda Yapmamanız Gerekenler
Arızalı cihazı tekrar tekrar açıp kapatmayın. Diskten tıkırtı veya alışılmadık bir ses geliyorsa cihazı hemen kapatın. Verinin silindiği cihaza yeni dosya kaydetmeyin, program kurmayın. Sıvı temas eden telefonu şarja takmayın. İnternetten indirilen kurtarma programlarını denemeyin, bu programlar silinen alanın üzerine yazarak veriyi kalıcı olarak kaybetmenize neden olabilir. Sunucularda RAID yapısını yeniden kurmaya veya diskleri yeniden sıralamaya çalışmayın.
Veri Kurtarma Sürecimiz
Ön Değerlendirme. Cihazın türü, veri kaybının nedeni ve kurtarılması istenen veriler hakkında bilgi alınır.
Teknik İnceleme. Cihazın durumu incelenir, arızanın fiziksel mi yoksa mantıksal mı olduğu belirlenir.
İmaj Alma. Orijinal cihaza doğrudan müdahale edilmeden birebir çalışma kopyası veya adli imaj alınır.
Kurtarma Çalışması. Dosya sistemi, silinmiş kayıtlar ve ham veri alanları incelenerek erişilebilir veriler kurtarılır.
Doğrulama ve Teslim. Kurtarılan veriler kontrol edilerek teslim edilir. Talep halinde süreç teknik rapor veya uzman görüşü ile belgelenir.
Adli Amaçlı Veri Kurtarma
Kurtarılan verinin bir dava, soruşturma veya hukuki uyuşmazlıkta kullanılması gerekiyorsa sürecin nasıl yürütüldüğü en az sonucun kendisi kadar önemlidir. Cihazın teslim alınmasından raporlamaya kadar her adım kayıt altına alınır, veri bütünlüğü korunur ve bulgular yargı süreçlerinde kullanılabilecek nitelikte raporlanır. Uzman Anadolu Kriminal’i bir veri kurtarma servisinden ayıran temel fark budur.
Veri kurtarma ne kadar sürer?
Mantıksal arızalar genellikle kısa sürede sonuçlanır. Fiziksel hasar, sunucu ve RAID yapılarında süre arızanın kapsamına göre değişir ve ön incelemeden sonra bildirilir.
Verilerim üçüncü kişilerle paylaşılır mı?
Hayır. Cihazınızdaki veriler yalnızca talep ettiğiniz çalışma kapsamında işlenir ve gizlilik esasına göre korunur.
Kurtarılan veriler mahkemede delil olarak kullanılabilir mi?
Süreç adli bilişim prensiplerine uygun yürütülür ve raporlanırsa kurtarılan veriler teknik rapor veya uzman görüşüyle birlikte yargı süreçlerine sunulabilir.
Şifresini bilmediğim bir telefondan veri kurtarılabilir mi?
Bu, cihazın modeline ve güvenlik yapısına bağlıdır. Cihaz üzerinde hak sahipliğinizin bulunması gerekir ve kurtarma imkanı teknik inceleme sonrasında değerlendirilir.